Ποιές είναι οι 200 τουρκικές λέξεις που χρησιμοποιούμε καθημερινά

Καθημερινά χρησιμοποιούμε πολλές δεκάδες λέξεις οι οποίες είναι Τουρκικές και έχουν παρεισφρύσει στη γλώσσα μας χωρίς να μην γνωρίζουμε την προέλευση τους και την αντίστοιχη Ελληνική έννοια.

Βέβαια μπορούμε να συνεχίσουμε να παρακολουθούμε τουρκικά σήριαλ που παίζονται καθημερινά από τα κανάλια μας, και με τον καιρό να κάνουμε περισσότερες αυτές τις λέξεις που χρησιμοποιούμε καθημερινά στην ζωή μας.

Σε αλφαβητική σειρά, μερικές από τις τουρκικές λέξεις που χρησιμοποιούμε συχνότερα:

ΑΛΑΝΙ (αλήτης),

ΑΛΑΝΑ (ανοιχτός χώρος),

ΑΓΑΣ (δεσποτικός-αυταρχικός),

ΑΓΙΑΖΙ (πρωινό ή νυχτερινό κρύο), ΓΙΑΟΥΡΤΙ (πηγμένο γάλα),

ΤΣΕΠΗ (θυλάκιο),

ΤΑΒΑΝΙ (οροφή),

ΤΖΑΚΙ (παραγώνι),

ΚΑΙΚΙ (βάρκα),

ΜΕΛΤΕΜΙ (άνεμος ετησίας),

ΜΑΝΑΒΗΣ (οπωροπώλης),

ΜΠΑΚΑΛΗΣ (παντοπώλης),

ΓΛΕΝΤΙ (διασκέδαση),

ΚΑΒΓΑΣ (φιλονικία),

ΚΕΦΙ (ευδιαθεσία),

ΧΑΤΙΡΙ (χάρη),

ΝΤΕΡΤΙ (καημός),

ΝΤΑΒΑΝΤΟΥΡΙ (σύγχυση),

ΤΣΙΜΠΟΥΚΙ (καπνοσύριγγα),

ΧΑΣΑΠΙΚΟ (κρεοπωλείο),

ΝΤΟΥΛΑΠΙ (ιματιοθήκη),

ΔΕΡΒΕΝΙ (κλεισούρα),

ΜΠΑΙΡΑΚΙ (σημαία),

ΤΣΟΜΠΑΝΗΣ (βοσκός-ποιμένας),

ΓΙΛΕΚΟ (περιθωράκιον),

ΧΑΜΠΑΡΙΑ (αγγελία-νέα),

ΓΙΑΠΙ (οικοδομή),

ΓΙΑΚΑΣ (περιλαίμιο),

ΓΙΑΡΜΑΣ (ροδάκινο),

ΓΙΝΑΤΙ (πείσμα),

ΓΙΟΥΡΟΥΣΙ (επίθεση),

ΓΚΕΜΙ (χαλινάρι),

ΓΟΥΡΙ (τύχη),

ΓΡΟΥΣΟΥΖΗΣ (κακότυχος),

ΓΚΑΙΝΤΑ (άσκαυλος),

ΕΡΓΕΝΗΣ (άγαμος),

ΖΑΜΑΝΙΑ (μεγάλο χρονικό διάστημα),

ΖΑΡΖΑΒΑΤΙΚΑ (λαχανικά),

ΖΟΡΙ (δυσκολία),

ΖΟΥΜΠΟΥΛΙ (υάκινθος),

ΚΑΒΟΥΚΙ (καύκαλο),

ΚΑΒΟΥΡΔΙΖΩ (φρυγανίζω-ξεροψήνω),

ΚΑΖΑΝΙ (λέβητας),

ΚΑΣΜΑΣ (αξίνα-σκαπάνη),

ΚΑΛΕΜΙ (γραφίδα),

ΚΑΛΟΥΠΙ (μήτρα-πρότυπο),

ΚΑΛΠΙΚΟΣ (κίβδηλος),

ΚΑΠΑΚΙ (σκέπασμα- κάλυμμα),

ΚΑΡΑΟΥΛΙ (φρουρά-σκοπιά),

ΚΑΡΠΟΥΖΙ (υδροπέπων),

ΚΟΥΒΑΣ (κάδος-αγγείο),

ΝΤΙΠ ΓΙΑ ΝΤΙΠ (ολωσδιόλου),

ΚΑΤΣΙΚΑ (ερίφι-γίδα),

ΚΕΛΕΠΟΥΡΙ (ανέλπιστο εύρημα),

ΚΙΜΑΣ (ψιλοκομμένο κρέας),

ΚΙΟΣΚΙ (περίπτερο),

ΚΟΛΑΙ (ευκολία-άνεση),

ΚΟΛΑΟΥΖΟΣ (οδηγός),

ΚΟΠΙΤΣΑ (πόρπη),

ΚΟΤΖΑΜ (τεράστιος-πελώριος),

ΚΟΤΣΑΝΙ (μίσχος),ΚΑΦΑΣΙ (κιβώτιο),

ΚΟΤΣΙ (αστράγαλος),

ΚΟΥΒΑΡΝΤΑΣ (γενναιόδωρος-ανοιχτοχέρης),

ΚΟΥΜΠΑΡΑΣ (δοχείο χρημάτων),

ΚΟΥΣΟΥΡΙ (ελάττωμα-μειονέκτημα),

ΚΟΥΤΟΥΡΟΥ (ασύνετα-απερίσκεπτα),

ΛΑΓΟΥΜΙ (υπόνομος-οχετός),

ΛΑΠΑΣ (χυλός),

ΛΕΒΕΝΤΗΣ (ανδρείος-ευσταλής),

ΛΕΚΕΣ (κηλίδα),

ΛΕΛΕΚΙ (πελαργός),

ΛΟΥΚΙ (υδροσωλήνας),

ΜΑΓΙΑ (προζύμη-ζυθοζύμη),

ΜΑΓΚΑΛΙ (πύραυνο),

ΜΑΓΚΟΥΦΗΣ (έρημος),

ΜΑΙΝΤΑΝΟΣ (πετροσέλινο-μακεδονίσι),

ΜΑΝΤΖΟΥΝΙ (φάρμακο),

ΜΑΟΥΝΑ (φορτηγίδα),

ΜΑΡΑΖΙ (φθίση),

ΜΑΡΑΦΕΤΙ (μικρό εργαλείο),

ΜΑΣΟΥΡΙ (μικρό ξύλο),

ΜΑΧΑΛΑΣ (συνοικία),

ΜΕΖΕΣ (ορεκτικά),

ΜΕΝΤΕΣΕΣ (στρόφιγγα),

ΜΕΝΕΞΕΣ (εύοσμο λουλούδι),

ΜΕΡΑΚΙ (πόθος),

ΜΕΡΕΜΕΤΙ (επισκευή-επιδιόρθωση),

ΜΟΥΣΑΜΑΣ (κερωμένο-αδιάβροχο ύφασμα),

ΜΟΥΣΑΦΙΡΗΣ(φιλοξενούμενος-επισκέπτης),

ΜΠΑΓΙΑΤΙΚΟ (μη νωπό),

ΜΠΑΓΛΑΡΩΝΩ (δένω-φυλακίζω),

ΜΠΑΛΤΑΣ (πελέκι),

ΜΠΑΜΙΑ (ιβίσκος ο εδώδιμος),

ΜΠΑΜΠΑΣ (πατέρας),

ΜΠΑΜΠΑΛΗΣ (ο πολύ γέρος),

ΜΠΑΞΕΣ (περιβόλι-κήπος),

ΜΠΑΡΟΥΤΙ (πυρίτιδα),

ΜΠΑΤΖΑΚΙ (κνήμη-σκέλη),

ΜΠΑΤΖΑΝΑΚΗΣ (σύγαμπρος-συννυφάδα),

ΜΠΑΤΙΡΙΣΑ(πτωχεύω-χρεοκοπώ),

ΜΠΑΧΑΡΙΚΟ (αρωματικό άρτυμα),

ΜΠΕΚΡΗΣ (μέθυσος),

ΜΠΕΛΑΣ(ενόχληση),

ΠΟΥΣΤΗΣ-ΜΠΙΝΕΣ (κίναιδος-ασελγής),

ΜΠΟΓΙΑ (βαφή-χρώμα),

ΜΠΟΓΙΑΤΖΗΣ (ελαιοχρωματιστής)

ΜΠΟΙ (ανάστημα-ύψος),

ΜΠΟΛΙΚΟΣ (άφθονος),

ΜΠΟΣΤΑΝΙ (λαχανόκηπος),

ΜΠΟΣΙΚΟΣ (χαλαρός),

ΜΠΟΥΖΙ (πάγος-ψύχρα),

ΜΠΟΥΛΟΥΚΙ (στίφος-άτακτο πλήθος),

ΜΠΟΥΛΟΥΚΟΣ (καλοθρεμμένος-παχουλός),

ΜΠΟΥΝΤΑΛΑΣ (κουτός-ανόητος),

ΜΠΟΥΝΤΡΟΥΜΙ (φυλακή),

ΜΠΟΥΡΙ (καπνοσωλήνας),

ΜΠΟΡΑ (καταιγίδα)

ΜΠΟΥΤΙ (μηρός),

ΜΠΟΥΧΤΙΣΜΑ (κορεσμός),

ΝΑΖΙ (κάμωμα-φιλαρέσκεια),

ΝΤΑΜΑΡΙ (φλέβα-λατομείο),

ΝΤΑΜΠΛΑΣ (αποπληξία),

ΝΤΑΝΤΑ (παραμάνα-τροφός),

ΝΤΑΡΑΒΕΡΙ (συναλλαγή-αγοραπωλησία),

ΝΤΕΛΑΛΗΣ (διαλαλητής),

ΝΤΕΛΗΣ (παράφρονας),

ΝΤΙΒΑΝΙ (κρεβάτι),

ΝΤΟΥΒΑΡΙ (τοίχος),

ΝΤΟΥΜΑΝΙ (καταχνιά-καπνός),

ΝΤΟΥΝΙΑΣ (κόσμος-ανθρωπότητα),

ΠΑΖΑΡΙ (αγορά-διαπραγμάτευση),

ΠΑΝΤΖΑΡΙ (κοκκινογούλι-τεύτλο),

ΠΑΤΖΟΥΡΙ (παραθυρόφυλλο),

ΠΑΠΟΥΤΣΙ (υπόδημα),

ΠΕΡΒΑΖΙ (πλαίσιο θυρών),

ΠΙΛΑΦΙ (ρύζι),

ΡΑΧΑΤΙ (ησυχία)

ΣΑΚΑΤΗΣ (ανάπηρος),

ΣΑΜΑΤΑΣ (θόρυβος),

ΣΕΝΤΟΥΚΙ (κιβώτιο),

ΣΕΡΤΙΚΟ (τσουχτερό, βαρύ),

ΣΙΝΑΦΙ (συντεχνία, κοινωνική τάξη),

ΣΙΝΤΡΙΒΑΝΙ(πίδακας),

ΣΙΡΟΠΙ (πυκνόρρευστο διάλυμα ζάχαρης),

ΣΑΙΝΙ (ευφυής),

ΣΟΥΓΙΑΣ (μαχαιράκι),

ΡΟΥΣΦΕΤΙ (χαριστική εξυπηρέτηση),

ΣΟΒΑΣ (ασβεστοκονίαμα),

ΣΟΙ (καταγωγή-γένος),

ΣΟΚΑΚΙ (δρόμος),

ΣΟΜΠΑ (θερμάστρα),

ΣΟΥΛΟΥΠΙ (μορφή-σχήμα),

ΤΑΜΠΛΑΣ (αποπληξία-συγκοπή),

ΤΑΠΙ (χωρίς χρήματα),

ΤΑΡΑΜΑΣ (αυγοτάραχο),

ΤΑΣΑΚΙ (σταχτοδοχείο),

ΤΑΧΙΝΙ (αλεσμένο σουσάμι),

ΤΑΨΙ (μαγειρικό σκεύος),

ΤΕΚΕΣ (καταγώγιο),

ΤΕΝΕΚΕΣ (δοχείο),

TΕΜΠΕΛΗΣ (οκνηρός-ακαμάτης),

ΤΕΡΤΙΠΙ (τέχνασμα-απάτη),

ΤΕΦΑΡΙΚΙ (εκλεκτό-αριστούργημα),

ΤΕΦΤΕΡΙ(κατάστιχο),

ΤΖΑΜΙ (υαλοπίνακας-γυαλί),

ΤΣΑΜΠΑ (δωρεάν),

ΤΖΑΝΑΜΠΕΤΗΣ (κακότροπος-δύστροπος),

ΤΟΠΙ (σφαίρα),

ΤΟΥΛΟΥΜΙ (ασκός),

ΤΟΥΛΟΥΜΠΑ (αντλία),

ΤΟΥΜΠΕΚΙ (σιωπή),

ΤΡΑΜΠΑ (ανταλλαγή),

ΤΣΑΙΡΙ (λιβάδι-βοσκοτόπι),

ΤΣΑΚΑΛΙ (θώς),

ΤΣΑΚΙΡΗΣ (γαλανομάτης),

ΤΣΑΚΜΑΚΙ (αναπτήρας),

ΤΣΑΝΤΑ (δερμάτινη θήκη),

ΤΣΑΝΤΙΡΙ (σκηνή),

ΤΣΑΠΑΤΣΟΥΛΗΣ (ανοικοκύρευτος-άτσαλος),

ΤΣΑΡΚΑ (επιδρομή-περιπλάνηση),

ΤΣΑΝΤΙΖΩ (εξοργίζω-προσβάλω),

ΤΣΑΧΠΙΝΗΣ(κατεργάρης-πονηρός),

ΤΣΙΓΚΕΛΙ(αρπάγη-σιδερένιο άγκιστρο),

ΤΣΙΦΟΥΤΗΣ-ΤΣΙΓΚΟΥΝΗΣ (φιλάργυρος),

ΤΣΙΡΑΚΙ (ακόλουθος),

ΤΣΙΣΑ (ούρα),

ΤΣΙΦΤΗΣ (άψογος-ικανός),

ΤΣΟΥΒΑΛΙ (σακί),

ΤΣΟΥΛΟΥΦΙ (δέσμη μαλλιών),

ΤΖΟΓΛΑΝΙ (νέος)

ΤΣΟΠΑΝΗΣ (βοσκός)

ΦΑΡΑΣΙ (φτυάρι-σκουπιδολόγος),

ΦΑΡΣΙ (τέλεια-άπταιστα),

ΦΛΙΤΖΑΝΙ (κύπελλο),

ΦΥΝΤΑΝΙ(φυτώριο),

ΦΙΣΤΙΚΙ (πιστάκη),

ΦΥΤΙΛΙ (θρυαλλίδα),

ΦΟΥΚΑΡΑΣ (κακομοίρης-άθλιος),

ΦΟΥΝΤΟΥΚΙ (λεπτοκάρυο-λευτόκαρο),

ΦΡΑΝΤΖΟΛΑ (ψωμί),

XABOYZA(δεξαμενή νερού),

ΧΑΖΙ (ευχαρίστηση),

ΧΑΛΑΛΙΖΩ (συγχωρώ),

ΧΑΛΙ (άθλιο),

ΧΑΛΙ (τάπητας),

ΧΑΛΚΑΣ (κρίκος),

ΧΑΜΑΛΗΣ(αχθοφόρος),

ΧΑΝΙ (πανδοχείο),

ΧΑΠΙ (καταπότι),

ΧΑΡΑΜΙ (άδικα),

ΧΑΡΜΑΝΗΣ (χασισοπότης),

ΧΑΡΤΖΙΛΙΚΙ (μικρό χρηματικό ποσό),

ΧΑΒΑΣ (μουσικός σκοπός)

ΧΑΦΙΕΣ(καταδότης),

ΧΟΥΖΟΥΡΕΜΑ (ανάπαυση),

ΧΟΥΙ (ιδιοτροπία),

ΧΟΥΝΕΡΙ (πάθημα-εξαπάτηση).

Πηγή Thesout

18 σχόλια:

  1. 400 χρόνια σκλαβίας ήταν αυτά

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. ΒΑΡΚΑ < ΒΑRKA (λατινικη) < BAΡΙΣ < BARI (αιγυπτιακη) = ΛΕΜΒΟΣ, ΑΚΑΤΟΣ, ΠΛΟΙΑΡΙΟΝ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Νομίζω οτι τσιφούτης είναι ο Εβραίος.Δεν είμαι σίγουρος αλλά θυμαμαι μια συμφοιτήτρια αλβανίδα που μου το είχε πει.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Τα περισσότερα τα ήξερα και δεν τα χρησιμοποιώ.
    Κάποια θα τα απορρίψω από δω και πέρα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. υπαρχουν πολλες ακομη , οπως μπεγλερι = περιμενω, μερακλης = αισθηση του ωραιου και πολλες αλλες ακομη και παρα πολλα επιθετα εχουν τουρκικη η σλαβικη ριζα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. ειναι ευγκυρη πηγη??? οτι οολες αυτες οι λεξεις ειναι τουρκικες?? αν ειναι ετσι τοτε ολη η Ελλαδα μιλαει τουρκικα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Η τουρκική γλώσσα(με τ μικρό) είναιένας συρφετός από ανατολίτικες γλώσσες. Είναι μία γλώσσα καινούρια για την ανθρωπότητα και σίγουρα τα 400 χρόνια σκλαβιάς έχουν παίξει τον ρόλο τους στην επίδραση της πάνω μας. Το θέμα είναι ότι έχει και πάρα πολλά δάνεια όσον αφορά λέξεις και φράσεις και από την ελληνική ή έστω την αρχαία ελληνική, την οποία οι προδότες πολιτικοί μας μέσα από αγώνα προσπαθούν να μας κάνουν να την ξεχάσουμε επιβάλλοντας την καθαρεύουσα μετά από την πτώση της χούντας και τις συνεχείς εγκληματικές αλλαγές από το Υπουργείο Παιδείας όλα αυτά τα χρόνια με την προώθηση της παπαγαλίας. Μας θέλουν ρομποτάκια κατευθυνόμενα και να μας κάνουν να ξεχάσουμε την Αθάνατη Ελληνική Ιστορία μας που μόνο μυθολογία δεν είναι. Η Αρχαία Ελληνική είναι η μόνη μαθηματική γλώσσα στον πλανήτη Γη, άρρηκτα συνδεδεμένη με την μουσική και η μητέρα όλων των ευρωπαικών γλωσσών και όχι μόνο. Δεν μπορώ να καταλάβω γιατί μας κρύβουν την αλήθεια και θέλουν να έχουμε το κεφάλι σκυμμένο

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. koytoyroy grafete lejeisloipon koytoyroy eine ellinikh symeni kata ton roy opos pai topotami

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Δρόμο τα τουρκόφωνα...Έλληνες είμαστε,έχουμε την πιο πλούσια γλώσσα....έλεος με τα τουρκόφωνα....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Ελα ρε παιδια...λογικο ειναι μετα απο τοσα χρονια σκλαβιας...αυτες οι λεξεις στο 98 τοις εκατο τουλαχιστον χρησιμοποιουνται απο ολους τους ελληνες.και δεν το θεωρω κακο.ενσωματωθηκαν στην ελληνικη πληρως.πιστευω πως η ιστορια αφηνει τα σημαδια της παντου.η γλωσσα εξελισσεται μαζι με την ιστορια.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Μερικές μεσαιωνικές ελληνικές λέξεις, που χρησιμοποιήθηκαν και από τους Τούρκους μετά την έναρξη συγχρωτισμού των δύο λαών, δημιουργούν (σε ορισμένους) την εντύπωση ότι είναι τούρκικες. Οι περισσότερες είναι λαϊκές λέξεις (που πλάστηκαν από τον απλό και όχι πάντα εγγράμματο λαό των βυζαντινών χρόνων), αν και σε μερικές υπάρχει και λόγια παρέμβαση. Είναι αυθεντικές ελληνικές λέξεις και δεν αποτελούν "αντιδάνεια", εφόσον η δημιουργία, η διαμόρφωση και η βασική μετεξέλιξή τους έγιναν από Έλληνες της βυζαντινής περιόδου (ιδιαίτερα της Κωνσταντινούπολης και της Μ. Ασίας). Οι παρανοήσεις που δημιουργούν σύγχυση σχετικά με την προέλευση των συγκεκριμένων λέξεων έχουν σχέση με τα εξής:
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι οι φθόγγοι "τσ" και "τζ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχονται:
    # από την παραφθορά του "ξ" σε "τσ" (ιδιαίτερα στην πρόθεση "εξ") π.χ. εξατίζω>τσατίζω
    # από την παραφθορά του "δ" σε "ζ" και "τσ" π.χ. καρφίς >καρφίδα >καρφίζα >καρφίτσα
    # από σύνθεση λέξεων που περιέχουν "τ" και "σ" π.χ. ούτως+ει >ουτωσί >έτσι
    # από την παχιά προφορά του "κ" (όπως στη διάλεκτο της Κρήτης) π.χ. σκέπη >στσέπη >τσέπη
    # από την παχιά προφορά του "τ" (όπως στα αγγλικά το "motor" ακούγεται σαν "μότσορ" ) π.χ. κατοικίδιο >κατσοικίδιο >κατσίκι
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι ο φθόγγος "μπ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται:
    # από τη συμπροφορά του "π" με το "ν" στην αιτιατική π.χ. τον παπά> το μπαμπά
    # από την παραφθορά του "β" σε "π" και "μπ" π.χ. βορράς> μπόρα
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι ο φθόγγος "ντ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται:
    # από τη συμπροφορά του "τ" με το "ν" στην αιτιατική π.χ. την τολύπη> τη ντουλάπα
    # από την παραφθορά του "δ" σε "ντ" π.χ. δαής> νταής
    -Καταλήξεις όπως -άκι, -ίκι, -έτι, -άνι, -άρι είναι τα ελληνικά υποκοριστικά -άκιον,-ίκιον, -άριον και παρόμοια
    -Καταλήξεις ιδιότητας όπως -ας, -τζης, ιτζής είναι οι ελληνικές καταλήξεις -εύς>-έας>άς και -ιδεύς>ιζεύς>ιζής>ιτζής
    -Η κατάληξη των ονομάτων "-ογλου" προέκυψε από τη μετεξελιγμένη προφορά του "-όπουλου" > όπλου > όγλου (π.χ. Μητρόπουλου>Μητρόγλου)
    -Τα συνηθέστερα πάθη φθόγγων που δημιουργούν μετεξελίξεις της προφοράς λέξεων αυτού του τύπου είναι:
    # πάθη συμφώνων ξ>τσ>τζ, δ>ζ.τζ, δ>ντ, θ>ζ>τζ, χ>κ, χ>γ, β>μπ, π>μπ, γ>γκ, γ>τζ, στ>τσ>τζ, φ>π>μπ, ψ>τσ
    # πάθη φωνηέντων ω>ου, ω>αυ, υ>ου, α>ε , στην αιολική διάλεκτο το «υ» προφερόταν σαν «ου» -- αυτός=αούτος και αβούτος.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Μερικές μεσαιωνικές ελληνικές λέξεις, που χρησιμοποιήθηκαν και από τους Τούρκους μετά την έναρξη συγχρωτισμού των δύο λαών, δημιουργούν (σε ορισμένους) την εντύπωση ότι είναι τούρκικες. Οι περισσότερες είναι λαϊκές λέξεις (που πλάστηκαν από τον απλό και όχι πάντα εγγράμματο λαό των βυζαντινών χρόνων), αν και σε μερικές υπάρχει και λόγια παρέμβαση. Είναι αυθεντικές ελληνικές λέξεις και δεν αποτελούν "αντιδάνεια", εφόσον η δημιουργία, η διαμόρφωση και η βασική μετεξέλιξή τους έγιναν από Έλληνες της βυζαντινής περιόδου (ιδιαίτερα της Κωνσταντινούπολης και της Μ. Ασίας). Οι παρανοήσεις που δημιουργούν σύγχυση σχετικά με την προέλευση των συγκεκριμένων λέξεων έχουν σχέση με τα εξής:
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι οι φθόγγοι "τσ" και "τζ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχονται:
    # από την παραφθορά του "ξ" σε "τσ" (ιδιαίτερα στην πρόθεση "εξ") π.χ. εξατίζω>τσατίζω
    # από την παραφθορά του "δ" σε "ζ" και "τσ" π.χ. καρφίς >καρφίδα >καρφίζα >καρφίτσα
    # από σύνθεση λέξεων που περιέχουν "τ" και "σ" π.χ. ούτως+ει >ουτωσί >έτσι
    # από την παχιά προφορά του "κ" (όπως στη διάλεκτο της Κρήτης) π.χ. σκέπη >στσέπη >τσέπη
    # από την παχιά προφορά του "τ" (όπως στα αγγλικά το "motor" ακούγεται σαν "μότσορ" ) π.χ. κατοικίδιο >κατσοικίδιο >κατσίκι
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι ο φθόγγος "μπ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται:
    # από τη συμπροφορά του "π" με το "ν" στην αιτιατική π.χ. τον παπά> το μπαμπά
    # από την παραφθορά του "β" σε "π" και "μπ" π.χ. βορράς> μπόρα
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι ο φθόγγος "ντ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται:
    # από τη συμπροφορά του "τ" με το "ν" στην αιτιατική π.χ. την τολύπη> τη ντουλάπα
    # από την παραφθορά του "δ" σε "ντ" π.χ. δαής> νταής
    -Καταλήξεις όπως -άκι, -ίκι, -έτι, -άνι, -άρι είναι τα ελληνικά υποκοριστικά -άκιον,-ίκιον, -άριον και παρόμοια
    -Καταλήξεις ιδιότητας όπως -ας, -τζης, ιτζής είναι οι ελληνικές καταλήξεις -εύς>-έας>άς και -ιδεύς>ιζεύς>ιζής>ιτζής
    -Η κατάληξη των ονομάτων "-ογλου" προέκυψε από τη μετεξελιγμένη προφορά του "-όπουλου" > όπλου > όγλου (π.χ. Μητρόπουλου>Μητρόγλου)
    -Τα συνηθέστερα πάθη φθόγγων που δημιουργούν μετεξελίξεις της προφοράς λέξεων αυτού του τύπου είναι:
    # πάθη συμφώνων ξ>τσ>τζ, δ>ζ.τζ, δ>ντ, θ>ζ>τζ, χ>κ, χ>γ, β>μπ, π>μπ, γ>γκ, γ>τζ, στ>τσ>τζ, φ>π>μπ, ψ>τσ
    # πάθη φωνηέντων ω>ου, ω>αυ, υ>ου, α>ε , στην αιολική διάλεκτο το «υ» προφερόταν σαν «ου» -- αυτός=αούτος και αβούτος.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Επιτρέψτε μου να παρατηρήσω ότι οι συγκεκριμένες λέξεις δεν είναι τούρκικες. Μερικές μεσαιωνικές ελληνικές λέξεις, που χρησιμοποιήθηκαν και από τους Τούρκους μετά την έναρξη συγχρωτισμού των δύο λαών, δημιουργούν (σε ορισμένους) την εντύπωση ότι είναι τούρκικες. Οι περισσότερες είναι λαϊκές λέξεις (που πλάστηκαν από τον απλό και όχι πάντα εγγράμματο λαό των βυζαντινών χρόνων), αν και σε μερικές υπάρχει και λόγια παρέμβαση. Είναι αυθεντικές ελληνικές λέξεις και δεν αποτελούν "αντιδάνεια", εφόσον η δημιουργία, η διαμόρφωση και η βασική μετεξέλιξή τους έγιναν από Έλληνες της βυζαντινής περιόδου (ιδιαίτερα της Κωνσταντινούπολης και της Μ. Ασίας). Οι παρανοήσεις που δημιουργούν σύγχυση σχετικά με την προέλευση των συγκεκριμένων λέξεων έχουν σχέση με τα εξής:
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι οι φθόγγοι "τσ" και "τζ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχονται:
    # από την παραφθορά του "ξ" σε "τσ" (ιδιαίτερα στην πρόθεση "εξ") π.χ. εξατίζω>τσατίζω
    # από την παραφθορά του "δ" σε "ζ" και "τσ" π.χ. καρφίς >καρφίδα >καρφίζα >καρφίτσα
    # από σύνθεση λέξεων που περιέχουν "τ" και "σ" π.χ. ούτως+ει >ουτωσί >έτσι
    # από την παχιά προφορά του "κ" (όπως στη διάλεκτο της Κρήτης) π.χ. σκέπη >στσέπη >τσέπη
    # από την παχιά προφορά του "τ" (όπως στα αγγλικά το "motor" ακούγεται σαν "μότσορ" ) π.χ. κατοικίδιο >κατσοικίδιο >κατσίκι
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι ο φθόγγος "μπ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται:
    # από τη συμπροφορά του "π" με το "ν" στην αιτιατική π.χ. τον παπά> το μπαμπά
    # από την παραφθορά του "β" σε "π" και "μπ" π.χ. βορράς> μπόρα
    -Πολλοί πιστεύουν εσφαλμένα ότι ο φθόγγος "ντ" είναι καταγωγής τούρκικης, ενώ στην πραγματικότητα προέρχεται:
    # από τη συμπροφορά του "τ" με το "ν" στην αιτιατική π.χ. την τολύπη> τη ντουλάπα
    # από την παραφθορά του "δ" σε "ντ" π.χ. δαής> νταής
    -Καταλήξεις όπως -άκι, -ίκι, -έτι, -άνι, -άρι είναι τα ελληνικά υποκοριστικά -άκιον,-ίκιον, -άριον και παρόμοια
    -Καταλήξεις ιδιότητας όπως -ας, -τζης, ιτζής είναι οι ελληνικές καταλήξεις -εύς>-έας>άς και -ιδεύς>ιζεύς>ιζής>ιτζής
    -Η κατάληξη των ονομάτων "-ογλου" προέκυψε από τη μετεξελιγμένη προφορά του "-όπουλου" > όπλου > όγλου (π.χ. Μητρόπουλου>Μητρόγλου)
    -Τα συνηθέστερα πάθη φθόγγων που δημιουργούν μετεξελίξεις της προφοράς λέξεων αυτού του τύπου είναι:
    # πάθη συμφώνων ξ>τσ>τζ, δ>ζ.τζ, δ>ντ, θ>ζ>τζ, χ>κ, χ>γ, β>μπ, π>μπ, γ>γκ, γ>τζ, στ>τσ>τζ, φ>π>μπ, ψ>τσ
    # πάθη φωνηέντων ω>ου, ω>αυ, υ>ου, α>ε , στην αιολική διάλεκτο το «υ» προφερόταν σαν «ου» -- αυτός=αούτος και αβούτος.
    Παράδειγμα: ΔΕΡΒΕΝΙ (κλεισούρα), βόσις=βοσκή, ελευθερία κινήσεων >βόσιος και βόσικος > μπόσικος #ελεύθερος να κινείται, όχι δεμένος

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. Συνέχεια παραδειγμάτων:
    ΑΓΑΣ (δεσποτικός-αυταρχικός), άγιος
    ΑΓΙΑΖΙ (πρωινό ή νυχτερινό κρύο), θ) + έντο (αόρ. β΄του ίημι). Ο κινούμενος (ενεργών) με την θέλησή του
    Αχούρι άχθιον # εννοείται ψυχικό βάρος
    ΓΙΑΚΑΣ (περιλαίμιο), οίαξ > ύαξ, του ύακος, τον ύακα> τον γιακά # διότι αποτελεί τον οδηγό του ενδύματος
    ΓΙΑΟΥΡΤΙ (πηγμένο γάλα), γιαρμός >γιαρμάς (από το αρμόζω=τακτοποιώ) # φτιάχνει την υγεία
    Γιαχνί γυλιό) + έχω >γυλέχω >γυλέκο (από το γύρος>γύριος>γύλιος # περιβάλλει γύρω γύρω (όπως ο γυλιός των στρατιωτών)
    ΓΙΝΑΤΙ (πείσμα), έγνοια τι >γνοια τι > γινάτι
    ΓΙΟΥΡΟΥΣΙ (επίθεση), όρμησις (εφόρμησις) > ούρμησι > ούρουμσι > ούρουσι
    Γιούχα γάϊδα και γκάϊδα =όργανο που ακούγεται σαν ογκάνισμα όνου
    ΓΚΕΜΙ (χαλινάρι), άγημα, ηγεμών>ηγέμιο >γέμιο >γκέμι # μέσο καθοδήγησης
    ΓΛΕΝΤΙ (διασκέδαση), γλεύη > γλέμπη > γλέντη (ντ>μπ) >γλέντιον
    ΓΟΥΡΙ (τύχη), γούριος (με προφορά του «υ» ως «ου»)
    ΓΡΟΥΣΟΥΖΗΣ (κακότυχος), ξαμήνια > ξαμάνια >ζαμάνια
    ΖΑΡΖΑΒΑΤΙΚΑ (λαχανικά), αιολικό ζαβατός > ζαβατικός) > ζαρά ζαβατικά # πρόσκαιρα φυτά (εποχιακά)
    Ζεϊμπέκικος ζωγρία = σύλληψις ζωντανού, αιχμαλωσία > ζώγρη > ζώρη
    ΖΟΥΜΠΟΥΛΙ (υάκινθος), ζίβουλη >ζιμπούλιον > ζιμπούλι #το άνθος των δίβουλων (άστατων) γυναικών
    ΚΑΒΓΑΣ (φιλονικία), κυβούκιον # περίβλημα
    ΚΑΒΟΥΡΔΙΖΩ (φρυγανίζω-ξεροψήνω), κάβειρος
    ΚΑΖΑΝΙ (λέβητας), καϊάς >καϊσάνιον >κασάνιον >καζάνιον
    ΚΑΙΚΙ (βάρκα), καυμάκιον
    ΚΑΛΕΜΙ (γραφίδα), καλάμι
    ΚΑΛΟΥΠΙ (μήτρα-πρότυπο), κάλπις = κλεψύδρα, κληρωτίς,# διότι μπορεί να σε ξεγελάσει
    ΚΑΠΑΚΙ (σκέπασμα- κάλυμμα), σκέπη > σκέπας > σκεπάκιον
    ΚΑΡΑΟΥΛΙ (φρουρά-σκοπιά), καρπόσιον
    ΚΑΣΜΑΣ (αξίνα-σκαπάνη), κυβούκιον > καβούκι >καφούσι
    ΚΕΛΕΠΟΥΡΙ (ανέλπιστο εύρημα), κι ευθυ >κέφι
    Κεφτές στέγαστρα με κολόνες γύρω
    ΚΟΛΑΙ (ευκολία-άνεση), ευκολάι > κολάι
    ΚΟΛΑΟΥΖΟΣ (οδηγός), κοπή > κοπίδι > κοπίδα > κοπίζα (δ>ζ>τσ)
    ΚΟΤΖΑΜ (τεράστιος-πελώριος), κοτός+άμα=ταυτόχρονα >κοτοσάμα >κοτσάμα >κοτζάμ #μεγάλος και ατρόμητος
    ΚΟΤΣΑΝΙ (μίσχος), κόψω >κόψη > κοψάνι >κοτσάνι
    ΚΟΤΣΙ (αστράγαλος), κόψω > κόψη > κότση
    ΚΟΥΒΑΡΝΤΑΣ(γενναιόδωρος-ανοιχτοχέρης), κούβος («υ» > «ου»)
    ΚΟΥΜΠΑΡΑΣ (δοχείο χρημάτων), έκοψα > κοψός > κοτσός (ψ>τα) > κουτσός > κούτσουρο >κουτσούρης
    ΚΟΥΤΟΥΡΟΥ (ασύνετα-απερίσκεπτα), <κουτός (=ανόητος) + ορώ (=βλέπω) # βλέπω χωρίς να σκέπτομαι

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Παραδειγμάτων συνέχεια 2η:
    ΛΑΠΑΣ (χυλός), λάσπη
    ΛΕΒΕΝΤΗΣ (ανδρείος-ευσταλής), λεμβέτης ή λεμβίτης # αυτός που οδηγεί βάρκες είναι ιδιαίτερα στιβαρός
    ΛΕΚΕΣ (κηλίδα), κηλίς > αντιμετάθεση ληκίς > λεκές
    ΛΕΛΕΚΙ (πελαργός), λ, υ>φ - το πλήθος.
    ΛΟΥΚΙ (υδροσωλήνας), λουικός >λοϋκιος # οχετός για την απαγωγή των νερών του λουτρού
    ΜΑΓΙΑ (προζύμη-ζυθοζύμη), μέγα κάλιον >μαγκάλιον
    ΜΑΓΚΟΥΦΗΣ (έρημος), μασζώνει >ματζώνι >ματζούνι # έχει ευεργετικές θεραπευτικές ιδιότητες
    ΜΑΟΥΝΑ (φορτηγίδα), μαούνι >μαούνια >μαούνα # από το ξύλο της εσωτερικής επένδυσης
    ΜΑΡΑΖΙ (φθίση), μασόριον = κουβαρίστρα
    ΜΑΧΑΛΑΣ (συνοικία), μαχλός > μαχλάς >μαχαλάς # περιέχει κόσμο και ζωή
    ΜΕΖΕΣ (ορεκτικά), δέσις>δέσιμο>δεσεύς) >μενδεσεύς >μενδεσές # στερεώνει την πόρτσ στον τοίχο
    ΜΕΡΑΚΙ (πόθος), υποκοριστικό ιμεράκιον
    ΜΕΡΕΜΕΤΙ (επισκευή-επιδιόρθωση), πάω) > πάει η υγεία της >παϊγιάτης > παϊγιάτικο # διότι έχει χάσει την υγεία, δεν είναι υγιεινό
    ΜΠΑΓΛΑΡΩΝΩ (δένω-φυλακίζω), πάγη=βρόχος>σπάγκος)
    ΜΠΑΙΡΑΚΙ (σημαία), βαϊαρον >υποκοριστικό βαϊαράκιον >μπαϊράκιον (όπως λάβαροβαουκάλιον>βουκάλιον) # ο μεταχειριζόμενος μπουκάλια
    ΜΠΑΛΤΑΣ (πελέκι), βάμιος, βάμια > μπάμια # φυτό διαβατικό (εποχιακό)
    ΜΠΑΜΠΑΛΗΣ(ο πολύ γέρος), παπάς >μπαμπάς #,ομηρικό πάπας ("πάπα φίλε" είπε η Ναυσικά στον πατέρα της)
    Μπαξίσι (δώρο) εμβασίσιον >μπασίσιον
    ΜΠΑΞΕΣ (περιβόλι-κήπος), εμβασιά >εμβασεύς >εμπαξεύς # ο χώρος πριν από την είσοδο στο οίκημα
    ΜΠΑΡΟΥΤΙ (πυρίτιδα), πυρίτιον >παρούτιον
    ΜΠΑΤΖΑΚΙ (κνήμη-σκέλη), δυοίν>μπιν (binary) + κάννη>καννάκιον>τσανάκιον=βαθουλό πιάτο >μπιν-τσανάκιος>μπιτζανάκης # δύο με κοινό συμφέρον ("χωρίσαμε τα τσανάκια μας")
    ΜΠΑΤΙΡΙΣΑ(πτωχεύω-χρεοκοπώ), πάχαλο >μπάχαλο
    ΜΠΑΧΑΡΙΚΟ (αρωματικό άρτυμα), την πίστη > μπίστη >μπίσση (παχύ "Σ" όπως το αγγλικό "sh")> μπέσση >μπέσσα
    ΜΠΙΝΕΣ (ασελγής), ευς) < δοτική δυοίν (>αγγλικό bin-, binary, δ>β>μπ) μπογιά
    Μπόγιας βόγιος >βόγιας >μπόγιας
    ΜΠΟΓΙΑΤΖΗΣ (ελαιοχρωματιστής) μπογιά
    ΜΠΟΙ (ανάστημα-ύψος), βόρας >βόρα
    ΜΠΟΣΙΚΟΣ (χαλαρός), βόσις=βοσκή, ελευθερία κινήσεων >βόσιος και βόσικος > μπόσικος #ελεύθερος να κινείται, όχι δεμένος
    ΜΠΟΣΤΑΝΙ (λαχανόκηπος), πολλού έκει >πολούκιον
    ΜΠΟΥΛΟΥΚΟΣ (καλοθρεμμένος-παχουλός), πολλού-ούχος # έχει πολύ πάχος, σωματώδης
    ΜΠΟΥΝΤΑΛΑΣ (κουτός-ανόητος), βόδι > βούδι > βούβαλος, ή βούδαλος > βουδαλάς # κουτός σαν βόδι
    ΜΠΟΥΝΤΡΟΥΜΙ (φυλακή), πόχτησα >πούχτησα # έχω ήδη πολλά
    Μπριτζόλα φρυγανιά)< φρύσδω,φρύσσω > φρυσδόλη >πρισδόλη >πριζόλα
    ΝΑΖΙ (κάμωμα-φιλαρέσκεια), συμβάν) + τηρώ #επιτηρώ το μέρος όπου συνέβη κάτι (όπου συνήθως έχει κοσμοσυρροή)
    Νταής νταής
    ΝΤΑΜΑΡΙ (φλέβα-λατομείο), δήμος) >δαμάριον (υποκοριστικό) >νταμάριον
    ΝΤΑΜΠΛΑΣ (αποπληξία), "έπεσε τάβλα")
    ΝΤΑΝΤΑ (παραμάνα-τροφός), διαλάλης > ντιαλάλης
    ΝΤΕΛΗΣ (παράφρονας), δερτή=δαρμένη # ψυχή δαρμένη από τη λύπη
    ΝΤΙΒΑΝΙ (κρεβάτι), ου) τούμβος δομάνιον # δίνω με εκπνοή μετά από ρουφηξιά τσιγάρου καπνό
    ΝΤΟΥΝΙΑΣ (κόσμος-ανθρωπότητα), <δουνιάς < δούναι < δίδωμι # διότι είναι δώρο του θεού

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Παραδειγμάτων συνέχεια 3η:
    ΠΑΖΑΡΙ (αγορά-διαπραγμάτευση), πασάρος >πασάριον # παίρνω με όφελος
    ΠΑΝΤΖΑΡΙ (κοκκινογούλι-τεύτλο), παναδάριον >πανδάριον > πανζάριον (δ>ζ)
    ΠΑΠΟΥΤΣΙ (υπόδημα), υπαπόδιον > παπόδιον >παπόζιον > παπότσιον > παπούτσιον
    ΠΑΤΖΟΥΡΙ (παραθυρόφυλλο), πανωθύρι > πανθούρι > πανζούρι (θ>ζ)
    ΠΕΡΒΑΖΙ (πλαίσιο θυρών), μβ, όπως λαβή>λαμβάνω) = περιπλανώμαι, περιφέρομαι > ρόμβος
    ΡΟΥΣΦΕΤΙ (χαριστική εξυπηρέτηση), σαείνιος> σαΐνι # τα καταλβαίνει όλα, έξυπνος
    ΣΑΚΑΤΗΣ (ανάπηρος), τσιφόω > τσιφούτης > σακούτης
    ΣΑΜΑΤΑΣ (θόρυβος), είσαγμα=δοχείο αποσκευών )
    Σαντούρι ενδέχομαι > ενδεχθείς > ενδυκής > σενδούκης > σενδούκιον # παίρνω μέσα
    ΣΕΡΤΙΚΟ (τσουχτερό, βαρύ), σεύτε
    ΣΙΝΑΦΙ (συντεχνία, κοινωνική τάξη), συνάφεια
    ΣΙΝΤΡΙΒΑΝΙ (πίδακας), σεροπός (θ>σ) > σερόπιον
    ΣΟΒΑΣ (ασβεστοκονίαμα), σοβαρός
    ΣΟΙ (καταγωγή-γένος), εσωκάκιον # όπου μπαίνεις και έχει έξοδο για να βγεις
    ΣΟΜΠΑ (θερμάστρα), εξ-τύφω (έξω ή υπόγεια)> εξτούφα > στούπα >στζούμπα > σούμπα >σόμπα
    ΣΟΥΓΙΑΣ (μαχαιράκι), σουβλίας > σουγλιάς >σουγλί
    ΣΟΥΛΟΥΠΙ (μορφή-σχήμα), ταβλάνιον > ταβάνιον
    ΤΑΜΠΛΑΣ (αποπληξία-συγκοπή), "έπεσε τάβλα")
    ΤΑΠΙ (χωρίς χρήματα), ταπίον (μικρός τάπης) # άδειο χωρίς τίποτε επάνω (το "τάπης" προέρχεται από το "δάπις" < δάπεδο)
    ΤΑΡΑΜΑΣ (αυγοτάραχο), ταραγμός > τάραγμα > τάραμμα
    ΤΑΣΑΚΙ (σταχτοδοχείο), τάσσιος,τάσσιον >τάσιον > τάσι > τασάκι (μικρό τάσι)
    ΤΑΧΙΝΙ (αλεσμένο σουσάμι), ενδοχεύς (πανδοχεύς) > ενδεχεύς > ενδεκές >ντεκές # μικρό δωμάτιο υποδοχής
    ΤΕΜΠΕΛΗΣ (οκνηρός-ακαμάτης), ρεμπέλιος >το ρεμπέλιο >τρεμπέλιο >τρεμπέλη >τεμπέλη
    ΤΕΝΕΚΕΣ (δοχείο), παροχεύς) >δενεχεύς >ντενεκεύς
    ΤΕΡΤΙΠΙ (τέχνασμα-απάτη), παρακμ. πεφώρακα, μετχ πεφωρακώς, πεφωρακυία >το πεφαρίκιον >τεφαρίκιον # ανέλπιστο εύρημα
    ΤΕΦΤΕΡΙ(κατάστιχο), ι, + θερίζω, διότι ήταν δέρμα δίχως τρίχες)
    ΤΖΑΚΙ (παραγώνι), ξαναφέτης > τσαναπέτης
    ΤΖΟΓΛΑΝΙ (νέος) εξωλάνι >ξωγλάνι >τσογλάνι #αλητόπαιδο
    ΤΟΠΙ (σφαίρα), λύμιον > το λύμιον >τολούμιον # δοχείο υποδοχής απόβλητων (αρχική έννοια)
    ΤΟΥΛΟΥΜΠΑ (αντλία), τούμπα + εκεί # ησυχία νεκροταφείου
    ΤΡΑΜΠΑ (ανταλλαγή), καΐριος (χωρισμός της διφθόγγου στην αιολική) >τσαΐριος >τσαΐριον # χρησιμοποιείται ανάλογα με τον καιρό
    ΤΣΑΚΑΛΙ (θώς), ξωκάλιον >ξακάλιον >τσακάλιον # άγριο ζώο της υπαίθρου
    ΤΣΑΚΙΡΗΣ (γαλανομάτης), εξακήριος >ξακήρης >τσακήρης # αυτός που ξέφυγε από το κερί (δεν έχει κέρινο χρώμα), όχι καστανός
    ΤΣΑΚΜΑΚΙ (αναπτήρας), εξάκμων >εξακμάκιον
    ΤΣΑΜΠΑ (δωρεάν), ξάπα > τσάπα > τσάμπα
    ΤΣΑΝΤΑ (δερμάτινη θήκη), απάτη
    ΤΣΑΝΤΙΡΙ (σκηνή), εξαπατηλός> εξαπατουλός
    ΤΣΑΡΚΑ (επιδρομή-περιπλάνηση), ζαζά >τσατσά (δ>ζ>τσ)
    ΤΣΑΧΠΙΝΗΣ(κατεργάρης-πονηρός), στσέπη (παχύ "κ", όπως στην Κρήτη) > τσέπη
    ΤΣΙΓΚΕΛΙ(αρπάγη-σιδερένιο άγκιστρο), τηράκιον > τσηράκιον (παχιά προφορά του «τ» ως «τσ»)
    ΤΣΙΣΑ(ούρα), τσιφόω > τσιφούτης > σακούτης
    ΤΣΙΦΤΗΣ (άψογος-ικανός), εξυπτιάζω=κοιτάζω αφυψηλού >εξύπτιος=αλλαζονικός, > τσύπτιος >τσύφτιος
    ΤΣΟΜΠΑΝΗΣ (βοσκός-ποιμένας), τσουλώ >τσούλα # αυτή που κατρακύλησε χαμηλά
    ΤΣΟΥΛΟΥΦΙ (δέσμη μαλλιών), εξώφλοιον >ξώφλι >τσώφλι

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Παραδειγμάτων συνέχεια 4η (τέλος:
    ΦΑΡΑΣΙ (φτυάρι-σκουπιδολόγος), φτυάρι > φτυαράσιον = μικρό φτυάρι > φιαράσι # υποκοριστικό -άσιον όπως κόρη-κοράσιον
    ΦΑΡΣΙ (τέλεια- άπταιστα), φιστάκιον >φιστίκιον
    ΦΛΙΤΖΑΝΙ (κύπελλο), υποκοριστικό φλοίδιον >φλίδι > υποκοριστικό φλιδάνιο >φλιζάνιο # φλουδωτό βαθούλωμα για μεταφορά υγρού
    ΦΟΥΚΑΡΑΣ (κακομοίρης-άθλιος), βου+κορεύς > φουκορεύς >φουκαρεύς # καθαριστής βοδιών με ελάχιστη αμοιβή
    ΦΟΥΝΤΟΥΚΙ (λεπτοκάρυο-λευτόκαρο), πουντικό >πουντίκιον >φουντίκιον
    Φούρνος φ, υ>ου >φούρινος >φούρνος
    ΦΡΑΝΤΖΟΛΑ (ψωμί), φρυγανιά) φράσδω> φρασδόλη
    ΦΥΝΤΑΝΙ (φυτώριο), φυτάριον > φυτάνιον
    ΦΥΤΙΛΙ (θρυαλλίδα), κήδος > χάδι >χαϊδεύω > χαζεύω > χαζός
    ΧΑΛΑΛΙΖΩ (συγχωρώ), χαλαρός > χαλαρώ > χαλαρίζω # σε απελευθερώνω
    ΧΑΛΙ (άθλιο), χάλια
    ΧΑΛΙ (τάπητας), χαμλή >χαλί
    ΧΑΛΚΑΣ (κρίκος), χαλκεύς >χαλκέας >χαλκάς
    ΧΑΜΑΛΗΣ(αχθοφόρος), χθαμάλιος χανοφέρι (όπως "χασομέρι")> χανπέρι # φέρνει τα χαμένα, όσα περιμένω
    ΧΑΝΙ (πανδοχείο), χαράμενον >χαράμιον # έχασε τη χαρά του
    ΧΑΡΜΑΝΗΣ (χασισοπότης), υποκοριστικό χαρμάνιον # διότι το χασίς προσφέρει γαλήνη
    ΧΑΡΤΖΙΛΙΚΙ (μικρό χρηματικό ποσό), χατίζω
    ΧΑΦΙΕΣ(καταδότης), χαφτιεύς >χαφιές # παίρνει πληροφορίες και γίνεται πιστευτός
    ΧΟΥΖΟΥΡΕΜΑ (ανάπαυση), χαζούρης # από το χαζεύω =δεν έχω δουλειά
    ΧΟΥΙ (ιδιοτροπία), <οίον=όμοιον, ποιόν, ιδίωμα <χόϊον (δασυνόμενο με αχνό "Χ" μπροστά) <χούϊον < χούϊ
    ΧΟΥΝΕΡΙ (πάθημα-εξαπάτηση) . <χύνω(χώνω, χούνω) + νερό # τα κάνω μούσκεμα (κατουριέμαι από φόβο), παθαίνω ζημιά

    Είναι αξιοπρόσεκτο ότι αρκετές από τις λέξεις αυτές, ακριβώς εξαιτίας της λαϊκής προέλευσής τους, χρησιμοποιούνται και σήμερα με νόημα , σε κάποιο βαθμό. σκωπτικό (χουνέρι, μπάμπαλης), περιγελαστικό (μπουλούκος, μπερμπάντης) και απαξιωτικό (τσογλάνι, χαμάλης, χαφιές) και δεν είναι από εκείνες που θα χρησιμοποιούσαν πρόθυμα οι λόγιοι συγγραφείς στα βυζαντινά χρόνια. Μερικές πέρασαν στα τούρκικα από τα περσικά ή αραβικά, αλλά είναι μάταιο να αναζητείται ετυμολογία από τις γλώσσες αυτές, αφού οι Πέρσες και οι Άραβες επί μακρά σειρά αιώνων είχαν στενές πολιτιστικές σχέσεις με τους Έλληνες, από τους οποίους δανείστηκαν τις λέξεις. Καταλήγοντας ας προσθέσουμε ότι η ελληνική γλώσσα, από άποψη γλωσσολογικής διάπλασης, μπορεί να θεωρηθεί εξελιγμένη, διότι:
    -Είναι δομημένη, με μια ιεραρχία ανάπτυξης από απλούς φθόγγους σε σύνθετες λέξεις (π.χ. από το φθόγγο "α" που δηλώνει "επίθεση" προκύπτουν οι λέξεις άγω, άγημα, καθηγητής, Αγησίλαος, αγώνας κλπ)
    -Περιλαμβάνει τους λεγόμενους "λιγηρούς" (=εύηχους) φθόγγους "γ, δ, θ, χ" που άλλοι λαοί δεν μπορούν να προφέρουν
    -Χρησιμοποιεί σε μεγάλο βαθμό πολυσύλλαβες λέξεις σε αντίθεση με τις βόρειες γλώσσες (π.χ. αγγλική) όπου, ίσως για οικονομία θερμικής ενέργειας, υπερτερούν οι μονοσύλλαβες (π.χ. sun, tree, street, hand, foot, chin, cheek,eat, drink,sleep κλπ)
    -Έχει απεριόριστη δυνατότητα για δημιουργία νέων πολυσύνθετων λέξεων (π.χ. υπερπρωτοπανσεβαστοϋπέρτατος)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. Μη μασατε .Τα Ελληνικα η αρχαιοτερη πληρεστερη και Θεια γλωσσα της ανθρωποτητας.Διαβαστε Ομηρο.(Η θαλασσα διαλεξε μονη της το ονομα της.) Ον.Η αλς.Γεν.Της αλος.Αλς-Αλασα-Θαλασσα.Μετα δοκιμαστε να πειτε το αρχαιο της ονομα και ακουστε τη φωνη της.Αλς.....Αλς....

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Από το Blogger.