Αμφίπολη: Εμπόδια στον δρόμο για το μυστικό

Στον τρίτο θάλαμο εργάζεται η ανασκαφική ομάδα στην Αμφίπολη, υποστυλώνοντας και στηρίζοντας πέτρες και μάρμαρα, προσπαθώντας να εξασφαλίσει τις άριστες συνθήκες που θα της επιτρέψουν να φθάσει στο εύρημα.

Να κατέβουν δηλαδή στο βάθος που χρειάζεται μέσα στον τύμβο και, εφόσον αυτός είναι ο κυρίως ταφικός θάλαμος, να ανασύρουν τη λάρνακα με τον νεκρό και τα κτερίσματά του.

Πιθανόν να βρουν επίσης, όπως συνηθίζεται σε μακεδονικούς τάφους, νεκρική κλίνη από ελεφαντόδοντο και μέταλλα, ή μαρμάρινο θρόνο με ένθετα μεταλλικά στοιχεία, ή άλλα έπιπλα και σκεύη συμποσίων - καμωμένα από χρυσό και άργυρο, και όπλα (τα τελευταία, εφόσον πρόκειται για τον τάφο πολεμιστή). Ελπίζουν επίσης να βρουν κεραμικά αγγεία, τα οποία είναι και τα πολυτιμότερα, διότι με βάση αυτά γίνεται η ακριβής χρονολόγηση των μακεδονικών τάφων.

Η κατάσταση του θόλου, που βρίσκεται σε οριακή ισορροπία, προβληματίζει τους μηχανικούς. Θα κάνουν πυκνές υποστυλώσεις, ισχυρότερες από των προηγούμενων θαλάμων, ώστε να αποκλειστεί η περίπτωση ατυχήματος. Αναμένουν ότι το μεγαλύτερο μέρος της εβδομάδας θα αφιερωθεί σε αυτές.

Όταν τελειώσουν, θα ξεκινήσουν τις αποχωματώσεις, οι οποίες πρέπει να πηγαίνουν παράλληλα με αποχωματώσεις του δευτέρου θαλάμου για στατικούς λόγους. Τότε θα επιχειρήσουν να διαλύσουν και τον σφραγιστικό τοίχο μπροστά από τις Καρυάτιδες, στον πρώτο θάλαμο. Μέχρι στιγμής έχουν αφαιρέσει μονάχα έναν δόμο.

Την Παρασκευή, μπήκαν στον θάλαμο αυτόν μέλη της διεπιστημονικής ομάδας από την υφιστάμενη οπή στον τοίχο του τρίτου διαφράγματος. Οπως λέει η ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού, αυτό έγινε «προκειμένου να τεκμηριωθεί αρχαιολογικά η υφιστάμενη εικόνα του και να διαπιστωθεί η δομική κατάσταση του θαλάμου, ώστε να σχεδιαστούν τα αναγκαία μέτρα αντιστήριξης και υποστύλωσης».

Πιο χαμηλά το χώμα

«Από την επιτόπου παρατήρηση προέκυψαν τα ακόλουθα δεδομένα: το ύψος του αμμώδους χώματος βρίσκεται χαμηλότερα από ό,τι στους προηγούμενους δύο χώρους. Επί των χωμάτων διαπιστώνονται αμμώδη φυσικά ιζήματα με απολιθώματα από όστρεα, που προέρχονται από το φυσικό έδαφος του λόφου Καστά.

Ρήγματα και σημαντική απώλεια μάζας του υλικού παρατηρούνται στον θόλο του τρίτου θαλάμου του ταφικού μνημείου, με αποτέλεσμα να χρειάζονται άμεσα υποστυλώσεις

Σύμφωνα με τις γεωλογικές παρατηρήσεις, φαίνεται ότι η επίχωση παραμένει αδιατάρακτη».

Τι μπορεί να σημαίνει όμως το ότι οι επιχωματώσεις βρίσκονται χαμηλότερα; Ίσως ότι είναι ψηλότερο το δωμάτιο. Κάτι που γεννά προβληματισμούς περί του αν κρύβει ή όχι κάτι κοντά στο δάπεδό του, δηλαδή κλίμακα, ράμπα, μικρή κτιστή κατασκευή που κρύβει τη σαρκοφάγο ή τη λάρνακα, ή κάτι ανάλογο. Οι επιστήμονες δεν μπορούν να πουν, καθώς μέχρι τώρα δεν έχουν απολύτως καμία ένδειξη και παραπέμπουν στην ανασκαφική σκαπάνη.

Οι υποστυλώσεις θα προστατέψουν τον τρίτο θάλαμο, ώστε να μπορέσει να ξεκινήσει η αφαίρεση των χωμάτων

«Εσωτερικά, ο θόλος είναι κατασκευασμένος από πωρόλιθο, ακριβώς όπως και στους προηγούμενους θαλάμους» συνεχίζει η ανακοίνωση. «Στους τρεις κατακόρυφους τοίχους -ανατολικό, δυτικό και βόρειο- στο ορατό μέρος, επαναλαμβάνεται η ίδια μορφή μαρμάρινης επικάλυψης, με ορθοστάτες, στέψη και ιωνικό επιστύλιο.

Στον νότιο τοίχο -στο εμφανές μέρος του- δεξιά και αριστερά του θυρώματος, συνεχίζεται η μαρμάρινη επικάλυψη. Οι υπερκείμενοι πωρόλιθοι καλύπτονται με επίχρισμα κόκκινου χρώματος. Εχει καταπέσει το εσωτερικό τμήμα του υπέρθυρου».

Η πτώση αυτή δυσκολεύει τους ανασκαφείς ως προς το να διαπιστώσουν τώρα αν το υπέρθυρο έφερε από την πλευρά αυτή στροφία, μικρά μηχανικά μέρη στα οποία στήριζαν τις πόρτες οι αρχαίοι. Επίσης, η συγκέντρωση των χωμάτων δεν βοηθά στο να έχουν εικόνα κατά πόσον υπάρχει άνοιγμα. Ετσι, μένουν ακόμη με το ερώτημα αν υπάρχει θύρα, έστω και ξύλινη, αν έχει καταπέσει, ή αν και εδώ είχαμε απλό θυραίο άνοιγμα.

«Ο θόλος του θαλάμου δείχνει να βρίσκεται σε κατάσταση οριακής ισορροπίας, με τους θολίτες στην περιοχή της στέψης να παρουσιάζουν άνοιγμα αρμών, σε ικανό βάθος, από την εσωτερική επιφάνειά της» σημειώνει το ΥΠΠΟΑ. «Στο σύνολο σχεδόν των θολιτών παρατηρούνται ρηγματώσεις και επιπλέον σε εκτεταμένες περιοχές, εκατέρωθεν της στέψης, διαπιστώθηκε σημαντική απώλεια μάζας του υλικού.

Οι μαρμάρινοι ορθοστάτες περιμετρικά, στο ορατό τμήμα των κατακόρυφων τοίχων παρουσιάζουν συστηματικά αποκολλήσεις τεμαχίων τα οποία εντοπίστηκαν στην επιφάνεια της επίχωσης, φωτογραφήθηκαν, αριθμήθηκαν και περισυνελέγησαν. Οι αποκολλήσεις φαίνεται να είναι το αποτέλεσμα έντονης καταπόνησης, πιθανώς από τις μεγάλου ύψους επιχώσεις επί της θόλου.

Συγκεκριμένα, το νότιο τμήμα του θαλάμου φορτίζεται από γαίες ύψους 2μ. περίπου, ενώ στο βόρειο τμήμα οι γαίες έχουν ύψος περί τα 12-13μ.

Τα ανωτέρω τεχνικά δεδομένα δεν επιτρέπουν την ασφαλή εκτέλεση εργασιών απομάκρυνσης χώματος από τον τρίτο θάλαμο, πριν ληφθούν τα αναγκαία μέτρα προστασίας.

Ειδικότερα, για την αντιστήριξη-υποστύλωση του θαλάμου, θα χρησιμοποιηθεί ισχυρότερη διάταξη από αυτή των δύο προηγούμενων θαλάμων. Θα περιλαμβάνει σύστημα οριζόντιων πλαισιωτών δοκών, κατά μήκος και πλάτος του θαλάμου, για την αντιστήριξη των κατακόρυφων τοίχων από τις γεωστατικές ωθήσεις.

Για τη στήριξη της θόλου θα χρησιμοποιηθούν μεταλλικές σωληνωτές δοκοί. Η απομάκρυνση του χώματος θα γίνεται τμηματικά, κατά περιοχές της επίχωσης, ώστε να καθίσταται εφικτή η ασφαλής προσαρμογή της έδρασης των αντιστηρίξεων.

Η εφαρμογή των μέτρων αντιστήριξης και υποστύλωσης, εξαιτίας της δυσκολίαπρόσβασης στον χώρο και της απαίτησης ιδιαίτερης προσοχής, λόγω της δυσμενούς δομικής κατάστασης, θα απαιτήσουν αρκετές μέρες εργασίας» καταλήγει η ανακοίνωση.

Συνεχίζονται οι εργασίες γεωμετρικής τεκμηρίωσης του μνημείου και του περιβάλλοντος χώρου του, ενώ ο Δήμος Αμφιπόλεως τοποθέτησε νυχτερινό φωτισμό και σύστημα ασφαλείας.

Παγκόσμιο ενδιαφέρον

Με κομμένη την ανάσα από την Κίνα έως τις ΗΠΑ

Με αμείωτο ενδιαφέρον ο διεθνής Τύπος παρακολουθεί τις εξελίξεις στην αρχαιολογική ανασκαφή της αρχαίας Αμφίπολης.

Το μυστήριο του «ενοίκου» του τάφου του λόφου Καστά, αλλά και οι καθημερινές εξελίξεις από τον χώρο της αρχαιολογικής ανασκαφής απασχολούν αρκετά ηλεκτρονικά και έντυπα Μέσα από την Κίνα έως την Αμερική.

Το China.org, που λειτουργεί υπό την εποπτεία της κινεζικής κυβέρνησης, αναφέρει σε εκτενές δημοσίευμά του, όλες τις τελευταίες λεπτομέρειες των πρόσφατων ευρημάτων του λόφου Καστά και αναλύει όλα τα πιθανά σενάρια.

«Όλες αυτές οι εξαιρετικές ανακαλύψεις που έχουν γίνει από τον Αύγουστο, από τον γλυπτό ύψους 5 μέτρων Λέοντα της Αμφίπολης, τις δύο θεαματικές Σφίγγες και τις δύο εκθαμβωτικές Καρυάτιδες υποδεικνύουν πως ο ιδιοκτήτης του τάφου ήταν πολύ σπουδαίος και προερχόταν από το περιβάλλον του Αλεξάνδρου», αναφέρει συγκεκριμένα το άρθρο.

«Κανείς άλλος»

«Κανείς άλλος από τους τάφους που γνωρίζουμε δεν πλησιάζει την κλίμακα του συγκεκριμένου, με 500 μέτρα περιφέρεια (μισή φορά μεγαλύτερη από αυτή του Stonehenge) και να περιτοιχίζεται από έναν εκπληκτικής κατασκευής μαρμάρινο τοίχο», σημειώνει σε άρθρο που δημοσιεύεται στον αμερικανικό διαδικτυακό τόπο «Τhe Daily Beast, ο καθηγητής κλασικών σπουδών του Bard College, Τζέιμς Ρομ.

«Στην κορυφή του κτιρίου βρισκόταν ένα πέτρινο λιοντάρι, το οποίο εδώ και πολύ καιρό είχε απομακρυνθεί από τη θέση του - σημάδι ότι ο τάφος «φιλοξενούσε» έναν στρατηλάτη ή κάποιον ηγεμόνα», ισχυρίζεται ο Ρομ, συγγραφέας του βιβλίου «Το φάντασμα του θρόνου: Ο θάνατος του Μ. Αλεξάνδρου και ο πόλεμος για το στέμμα και την αυτοκρατορία».

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΚΩΤΤΗ, ethnos.gr

akotti@pegasus.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Από το Blogger.