Έντμουντ Χάλλεϋ: Ο αστρονόμος που ανακάλυψε έναν από τους γνωστότερους κομήτες του ηλιακού συστήματος

Στις 8 Νοεμβρίου του 1656 γεννιέται ο Άγγλος αστρονόμος Έντμουντ Χάλλεϋ (Edmund Halley, 1656 – 1742), που έγινε γνωστός από τον υπολογισμό της τροχιάς του φερώνυμου κομήτη καθώς και από την ανάμιξή του στη δημοσίευση του βιβλίου των Αρχών του συγχρόνου του Νεύτωνα.

Ο Χάλλεϋ στις 7.11.1677 παρατήρησε από τη νήσο της Αγίας Ελένης τη διάβαση του Ερμή, η οποία τον βοήθησε να ανακαλύψει αργότερα μέθοδο υπολογισμού της παράλλαξης του Ήλιου.

Το 1678 συμπλήρωσε τη σύνταξη καταλόγου 350 αστέρων του νοτίου ημισφαιρίου και το 1682 παρατήρησε από τη Γαλλία, όπου βρισκόταν, τον κομήτη που φέρει το όνομά του. Η παρατήρηση αυτή έγινε αιτία να αναπτύξει τη νέα θεωρία του, ότι οι κομήτες δεν περιφέρονται γύρω από τη Γη, αλλά γύρω από τον Ήλιο και εμφανίζονται περιοδικά πολλοί από αυτούς.

Έτσι προείπε την επανεμφάνιση του κομήτη, το 1758, (αλλά δεν πρόλαβε να τον δει διότι στο μεταξύ πέθανε), με περίοδο 76 έτη και γι' αυτό έκτοτε ο κομήτης αυτός αν και παλαιός, φέρει το όνομά του. Το 1684, ο Χάλεϋ επισκέφθηκε το Νεύτωνα στο Κέιμπριτζ, συμβάλλοντας έτσι στην ανάπτυξη της θεωρίας τη βαρύτητας και της μηχανικής κινήσεως των πλανητών.

Το 1686 δημοσίευσε τον πρώτο παγκόσμιο χάρτη, όπου παρουσιαζόταν η κατανομή των επικρατούντων ανέμων πάνω από τους ωκεανούς Διετέλεσε διευθυντής του αστεροσκοπείου του Γκρήνουιτς και έγραψε πολλά αστρονομικά έργα, μεταξύ των οποίων και τη Σύνοψη της αστρονομίας των κομητών (1705), όπου περιγράφει τις παραβολικές τροχιές 24ων κομητών, που παρατηρήθηκαν από το 1337 έως το 1698.

Το 1716, επινόησε μια μέθοδο παρατήρησης των διαβάσεων της Αφροδίτης, που, σύμφωνα με τις προβλέψεις του, θα συνέβαιναν το 1761 και το 1769, ώστε να είναι δυνατόν να υπολογισθεί με ακρίβεια, με τη μέθοδο της ηλιακής παράλλαξης, η απόσταση Γης – Ηλίου.

Ο κομήτης Halley, το 1682

Κομήτης Χάλεϊ

Ένας από τους γνωστότερους κομήτες του ηλιακού συστήματος , ο οποίος ανήκει στην κατηγορία των περιοδικών κομητών και εμφανίζεται κάθε 76 χρόνια.

Η τελευταία εμφάνισή του, το 1986, έγινε αντικείμενο ενδελεχούς επιστημονικής έρευνας και για πρώτη φορά στην ιστορία της αστρονομίας ένας κομήτης μελετήθηκε με τα πλέον σύγχρονα τεχνολογικά μέσα. Πέρα από τα γήινα παρατηρητήρια αλλά και σειρά διαστημικών παρατηρητηρίων, όπως το ΙUΕ (Ιnternatiοnal Ultraνiοlet Εxρlοrer), το Ιnternatiοnal Cοmetary Εxρlοrer και το Ρiοneer Venus, για την "εξερεύνηση" του περίφημου κομήτη χρησιμοποιήθηκε και σειρά διαστημικών σκαφών, όπως τα Τζιότο της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος, τα ιαπωνικά Sakigake και Suisei, καθώς και τα σοβιετικά Vega 1 και Vega 2, που εκτοξεύθηκαν ειδικά για το σκοπό αυτό.

Οι φασκατοσκοπικές μετρήσεις και φωτογραφήσεις αποκάλυψαν ότι ο πυρήνας του κομήτη έχει σχήμα ακανόνιστο, μήκος 16 χλμ. και πλάτος 7,5 χλμ. και περίοδο περιστροφής γύρω από τον άξονά του 52,8 ώρες ή 2,2 ημέρες.

Ο κομήτης καλύπτεται από στρώμα μαύρης σκόνης, κάτω από το οποίο βρίσκονται υπό μορφή πάγου και ένυδρων αερίων, νερό (Η2Ο), διοξείδιο του άνθρακα (CΟ2), αμμωνία (ΝΗ3), μονοξείδιο του άνθρακα (CΟ) και μικρή ποσότητα μεθάνιου (CΗ4). Το στρώμα της σκόνης που καλύπτει τον κομήτη αποτελείται κυρίως από οξείδια μετάλλων και οργανικές ενώσεις, όπως π.χ. υδρογονάνθρακες και φορμαλδεΰδη. Επίσης διαπιστώθηκε ότι το σχήμα της κόμης του κομήτη ήταν ασύμμετρο, παρά το γεγονός ότι οι φωτογραφήσεις από τη Γη το εμφάνιζαν ως σφαιρικό. Τέλος, η ουρά του κομήτη είχε μήκος που ξεπερνούσε τα 60 εκατομ. χλμ. και αποτελούνταν από δύο τμήματα, ένα ευρύ που αποτελούνταν από αέρια και ένα δευτερεύον που αποτελούνταν από λεπτότατη σκόνη.

Το πλήθος των καταγραφών, των παρατηρήσεων και των φωτογραφήσεων που συνόδευσαν την τελευταία εμφάνιση του Χάλεϊ όχι μόνο συνέβαλαν στην πληρέστερη γνώση της σύστασης και της υφής του, αλλά προώθησαν σημαντικά και τις γνώσεις μας για τους κομήτες γενικά, η εμφάνιση των οποίων αποτελεί ένα από τα πλέον εντυπωσιακά αστρονομικά φαινόμενα.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Από το Blogger.